Nowe obowiązki Polaków – udostępnić punkt schronienia

Obrona cywilna (OC) to system ochrony ludności, mienia i środowiska przed skutkami wojen oraz klęsk żywiołowych. W czasie pokoju skupia się na ratownictwie i usuwaniu katastrof, a w czasie wojny – na ochronie mieszkańców, ewakuacji i pomocy medycznej. Opiera się na zaangażowaniu administracji państwowej, służb (straż pożarna) oraz obywateli.

Wojna na Ukrainie sprawiła, że dotychczasowy system jest od 2025 roku gruntownie reformowany. Warto zapamiętać, że Obrona cywilna nie jest częścią Sił Zbrojnych – jej zadaniem jest ochrona nieuzbrojonych obywateli.

Co to są punkty schronienia?

Do obowiązków obywateli dodano obowiązek udostępnienia punktu schronienia osobom chroniącym się przed zagrożeniem.

Zgodnie z definicją zaproponowaną w projekcie nowelizacji ustawy punkty schronienia to miejsca przydatne do tymczasowego ukrycia ludności, w obiektach budowlanych albo w innych miejscach, zapewniające spełnienie podstawowej funkcji ochronnej przed nagłymi niebezpiecznymi zjawiskami pogodowymi oraz skutkami użycia konwencjonalnych środków rażenia, w szczególności odłamkami.

Nowy obowiązek pokrywa się z obowiązkiem udzielenia pomocy osobie znajdującej się w stanie zagrożenia życia i zdrowia.

Gdzie się schronić w razie ataku?

W myśl nowych przepisów, punkty schronienia nie są uznawane za budowle ochronne, czyli schrony, i nie muszą to być odrębne obiekty budowlane. Chodzi o:

• budynki użyteczności publicznej,
• budynki mieszkalne wielorodzinne,
• garaże podziemne.

Celem zmiany w przepisach jest zagęszczenia infrastruktury ochronnej i skrócenie czasu dojścia do miejsca schronienia dla obywateli. „Doświadczenie wskazuje, że w przypadku nagłego ataku bronią konwencjonalną (np. dronami) istotniejsze jest szybkie ukrycie osób w miejscach zapewniających podstawową ochronę, niż spełnienie konkretnych wymagań technicznych dla pełnowartościowego schronu lub ukrycia” - piszą w uzasadnieniu autorzy zmian.